In de uitzending van EenVandaag van 24 november 2025 klonk alarm: na de Kamerverkiezingen is de groep Kamerleden met verstand van digitalisering sterk uitgedund. Volgens technologische deskundigen is dat gevaarlijk, juist nu digitalisering én afhankelijkheid van buitenlandse techgiganten toenemen.
Volgens een analyse van voormalig AIVD-toezichthouder Bert Hubert zijn vier ervaren IT‑deskundigen vertrokken uit de Tweede Kamer, terwijl slechts één oud-Kamerlid behouden bleef en er één potentiële nieuwe techkenner bijkwam. “Op 150 Kamerleden een niet al te beste score.”
Hoogleraar digitalisering Reijer Passchier (Open Universiteit / Universiteit Leiden) stelt dat er ten minste twee experts overblijven, maar hij erkent dat het aantal met diepgaande digitale kennis schaars is. Beiden pleiten ervoor dat digitalisering een veel grotere prioriteit krijgt binnen het nieuwe kabinet. Passchier waarschuwt dat de overheid steeds meer afhankelijk is van digitale middelen en dat de controle daarop grotendeels uit handen is gegeven.
De experts zien groot gevaar in de macht van Amerikaanse techbedrijven. Passchier wijst erop dat veel overheidsdiensten draaien op Microsoft, waardoor vitale infrastructuren zoals de NS en overheidsorganisaties kwetsbaar zijn bij uitval. In zijn beleving overstijgt de macht van Big Tech soms die van staten of zelfs de Europese Unie.
Een belangrijke factor in het debat is de NerdVote-campagne, opgezet door Hubert en gelijkgestemden om digitaal talent in de Kamer te behouden. Tijdens de verkiezingen waren er meer dan duizend kandidaten, maar volgens Hubert hadden slechts vier van hen op verkiesbare plekken echt verstand van computers.
Een succes is dat GroenLinks-PvdA-Kamerlid Barbara Kathmann, technisch onderlegd en actief in de commissie Digitale Zaken, dankzij voorkeurstemmen tóch terugkeerde. Ze behaalde 29.633 voorkeursstemmen en bleef daarmee één van de weinige stemmen met diepgaande IT-kennis in de Kamer. Kathmann benadrukt dat de Tweede Kamer, de economie én de overheid in toenemende mate digitaal zijn, terwijl in Den Haag “digitaal” niet altijd sexy wordt gevonden.
In de uitzending lichtte Kathmann verder toe hoe digitale risico’s concreet worden: het datalek bij het bevolkingsonderzoek baarmoederhalskanker trof meer dan een miljoen vrouwen, en de Belastingdienst plantte opnieuw Amerikaanse clouddiensten in te zetten. Volgens Kathmann moet Nederland “baas over eigen bits” worden, bijvoorbeeld via een rijkscloud, om de controle terug te krijgen.
Ook andere Kamerleden zoals D66’s Sarah El Boujdaini en Hanneke van der Werf, mede ondersteund door NerdVote, brengen verse digitale kennis in de commissie Digitale Zaken. El Boujdaini werkte eerder als ambtenaar met expertise in data en kunstmatige intelligentie bij het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.
Hubert en Passchier benadrukken dat alleen een sterke commissie Digitale Zaken de regering bij de les kan houden. Voorbeelden uit het afgelopen jaar laten zien dat de commissie maatregelen kon tegenhouden die de privacy zouden aantasten of gevoelige overheidsdata naar het buitenland zouden sturen. Hun conclusie is glashelder: het parlement moet beschikken over diepgaande digitale kennis om de technologische keuzes van Nederland veilig te stellen.
Het volledige verhaal en de uitzending zijn te bekijken bij EenVandaag.
