KPN heeft samen met Schwarz Digits een nieuwe Europese soevereine cloudoplossing aangekondigd voor de Nederlandse markt. De dienst wordt ondergebracht in Nederlandse datacenters van KPN en maakt gebruik van het STACKIT-cloudplatform van Schwarz Digits. Daarmee ontstaat een Europees alternatief voor de grote Amerikaanse cloudplatformen van onder meer Amazon, Microsoft en Google.
Voor veel organisaties komt deze ontwikkeling op een belangrijk moment. Overheden, zorginstellingen, financiële organisaties en bedrijven worden zich steeds bewuster van de risico’s van een sterke afhankelijkheid van buitenlandse cloudleveranciers. Daarbij spelen niet alleen technische aspecten een rol, maar ook privacy, wetgeving, geopolitieke ontwikkelingen en de vraag wie uiteindelijk controle heeft over data en infrastructuur.
Wat is een soevereine cloud?
Een soevereine cloud is een cloudomgeving waarbij gegevens, infrastructuur en beheer zoveel mogelijk onder Europese of nationale wetgeving vallen. Het doel is om te voorkomen dat gevoelige gegevens onder buitenlandse regelgeving terechtkomen of afhankelijk worden van partijen buiten Europa.
Bij de nieuwe samenwerking levert KPN de connectiviteit, datacenters en IT-diensten, terwijl STACKIT de cloudinfrastructuur verzorgt. De gegevens worden binnen Europa verwerkt en opgeslagen. Daarnaast wordt nadrukkelijk ingezet op open standaarden, interoperabiliteit en het voorkomen van zogenaamde vendor lock-in, waarbij organisaties moeilijk kunnen overstappen naar een andere leverancier.
Waarom groeit de vraag naar Europese alternatieven?
De afgelopen jaren is de discussie over digitale soevereiniteit sterk toegenomen. Europese organisaties maken op grote schaal gebruik van Amerikaanse cloudplatformen. Tegelijkertijd bestaan er zorgen over wetgeving zoals de Amerikaanse Cloud Act, die onder bepaalde omstandigheden toegang tot gegevens kan afdwingen, zelfs wanneer deze buiten de Verenigde Staten zijn opgeslagen.
Daarnaast spelen geopolitieke spanningen, cyberdreigingen en de strategische afhankelijkheid van buitenlandse technologiebedrijven een steeds grotere rol. Volgens diverse Europese initiatieven en brancheorganisaties is het belangrijk dat Europa zelf voldoende technologische infrastructuur behoudt om publieke diensten, vitale sectoren en economische activiteiten zelfstandig te kunnen ondersteunen.
Lidl als onverwachte speler in de cloudwereld
Voor veel mensen zal de naam Schwarz Digits misschien onbekend klinken. Het bedrijf maakt deel uit van de Duitse Schwarz Group, het moederbedrijf achter supermarktketens Lidl en Kaufland. Achter de schermen heeft deze groep echter jarenlang geïnvesteerd in eigen IT-infrastructuur, cybersecurity en cloudtechnologie. Het cloudplatform STACKIT werd oorspronkelijk ontwikkeld voor de enorme interne IT-behoeften van de groep zelf en wordt inmiddels ook commercieel aangeboden als Europees alternatief voor de grote hyperscalers.
De belangstelling groeit snel. Eerder werd al bekend dat onder andere De Nederlandsche Bank kiest voor cloudoplossingen van Schwarz Digits om de afhankelijkheid van Amerikaanse aanbieders te verminderen.
Wat betekent dit voor Nederland?
De samenwerking tussen KPN en Schwarz Digits sluit aan bij bredere Nederlandse initiatieven rondom digitale autonomie. KPN maakt bijvoorbeeld ook deel uit van de Open Cloud Alliantie, een samenwerkingsverband van Nederlandse technologiebedrijven dat pleit voor meer Europese en Nederlandse cloudinfrastructuur voor overheid en bedrijfsleven.
Voor organisaties in sectoren zoals overheid, zorg, energie en financiële dienstverlening kan een Europese cloud extra zekerheid bieden op het gebied van regelgeving, gegevensbescherming en continuïteit. Tegelijkertijd blijft het belangrijk om kritisch te kijken naar de daadwerkelijke technische en juridische onafhankelijkheid van dergelijke oplossingen. Experts wijzen erop dat de term "soevereine cloud" soms verschillend wordt geïnterpreteerd en niet automatisch betekent dat alle afhankelijkheden verdwenen zijn.
Wat betekent dit voor HCC-leden?
Voor veel HCC-leden is dit een interessant voorbeeld van een ontwikkeling die de komende jaren waarschijnlijk steeds belangrijker wordt. Waar cloudopslag en online diensten jarenlang vrijwel automatisch richting Amerikaanse aanbieders gingen, ontstaan nu steeds meer Europese alternatieven.
HCC volgt deze ontwikkeling met grote belangstelling en is al langere tijd een voorstander van het versterken van Europese technologische zelfstandigheid. HCC vindt dat essentiële digitale infrastructuur, cloudoplossingen, opslag van gevoelige gegevens en strategische technologie zoveel mogelijk binnen Europa beschikbaar moeten zijn. Niet uit anti-Amerikaanse sentimenten, maar omdat digitale onafhankelijkheid, privacy, continuïteit en keuzevrijheid belangrijke voorwaarden zijn voor een gezonde digitale samenleving.
Meer Europese technologie betekent niet dat Amerikaanse oplossingen direct moeten verdwijnen. Wel zorgt het voor meer concurrentie, meer keuze en minder afhankelijkheid van een beperkt aantal mondiale technologiebedrijven. Juist die balans is volgens HCC van groot belang voor de toekomst van Europa, Nederland en de digitale veiligheid van burgers en organisaties.
De samenwerking tussen KPN en Schwarz Digits laat zien dat Europa steeds nadrukkelijker werkt aan eigen digitale infrastructuur. Of deze ontwikkeling daadwerkelijk leidt tot een sterke Europese cloudsector zal de komende jaren moeten blijken, maar het is zonder twijfel een belangrijke stap in die richting.
